Przemówienie Rektora

22-05-2026

Z wielką radością spotykamy się dziś z powodu 81. rocznicy powstania Politechniki Łódzkiej. To doskonała okazja do budowania jeszcze silniejszej wspólnoty, świętowania sukcesów i wyznaczania ambitnych celów rozwoju.

Politechnika Łódzka to przestrzeń dialogu między nauką, technologią a społeczeństwem. Przestrzeń, w której kreowane innowacje służą człowiekowi. Rola badań naukowych w naszej uczelni ma wymiar praktyczny, rozwojowy i cywilizacyjny. Wykracza daleko poza mury akademii i realnie wpływa na jakość życia.

Mężczyzna w stroju rektorskim przemawia, stojąc przy mównicy Rektor prof. Krzysztof Jóźwik

foto: Marcin Szmidt

Wymienię tu tylko wybrane przykłady osiągnięć z ostatnich miesięcy. W programie M-ERA.NET 3: opracowywane są bezpieczniejsze materiały dla implantów wspomagających pracę serca. Powstają ekologiczne technologie dla odlewnictwa stopów ultralekkich oraz inteligentne, energooszczędne systemy fasadowe dla nowoczesnego budownictwa. Nasi naukowcy tworzą preparat, który ma docelowo znaleźć zastosowanie w leczeniu podskórnej amyloidozy, pojawiającej się jako powikłanie po długotrwałej insulinoterapii.

W laboratoriach PŁ powstaje projekt miniaturowego ortopedycznego ramienia pomiarowego NaviFast6D, istotny dla milionów pacjentów z potrzebą wstawienia endoprotezy stawu biodrowego. Nasi naukowcy opracowali RPB - innowacyjny aparat ze złożem obrotowym. Będzie potrzebny w wielu gałęziach przemysłu do usprawnienia procesów rozdziału, takich jak- usuwanie CO₂ ze spalin. Możemy też pochwalić się badaniami nad biodegradowalnymi, wielowarstwowymi papierami odpornymi na przenikanie gazów i tłuszczów. Ważny obszar badań dotyczy także innowacji w jedzeniu. Wymienię tu na przykład właśnie opatentowane lody jogurtowe z ekstraktem zielonej kawy.

Szanowni Państwo, 

dziś środowisko akademickie stoi przed fundamentalnym pytaniem o rolę i funkcję współczesnej szkoły wyższej. Pozostajemy wierni tradycji – etosowi rzetelności, współpracy i odpowiedzialności społecznej. Jednocześnie zdajemy sobie sprawę w gronie KRASP, KRPUT i przede wszystkim w PŁ, z wielowymiarowych wyzwań wynikających z coraz szerszego zastosowania AI, sytuacji geopolitycznej oraz konsekwencji niżu demograficznego.

Przyszłość rodzi wiele pytań i wymaga długofalowego planowania. Przykładem takiego działania jest opracowana przez Radę Uczelni Wizja strategiczna 2050. Jej motto brzmi: Politechnika Łódzka – miejsce, gdzie nauka, humanizm i technologia są na pierwszym miejscu.  Stanie się tak w oparciu o cztery filary:  badania naukowe, studentów, program kształcenia i emanację wartości akademickich na otoczenie. 

Rośnie rola III misji uczelni, która oznacza jej aktywną odpowiedzialność społeczną oraz zaangażowanie w rozwój otoczenia, wykraczające poza dwie klasyczne misje: kształcenie i badania naukowe. W praktyce jest to most łączący naukę z realnymi potrzebami społeczeństwa i gospodarki. Bardzo ważnym obszarem jest w tym kontekście popularyzacja nauki. Z jednej strony pozwala na inspirowanie, rozbudzanie ciekawości i pasji, z drugiej - głos ekspertów akademickich w przestrzeni publicznej zapewnia rzetelne informacje. 

Szanowni Państwo,

jesteśmy świadomi, że trzeba zmienić sposoby weryfikacji wiedzy studentów. Widzimy, że tempo rozwoju AI jest szybsze niż cykle akredytacyjne i procedury zmiany programów studiów. To rodzi szereg problemów w kształceniu wyższym. W dobie powszechnego dostępu do generatywnej AI tradycyjne formy zaliczeń, tj. eseje, prace domowe, proste projekty programistyczne – przestają być efektywne.

Wciąż borykamy się z dylematami: kiedy AI jest dozwolone? Kiedy wspomagające, a kiedy niedopuszczalne? To z kolei przekłada się na ograniczenie lub wręcz utratę kontroli nad oceną efektów uczenia się. Sztuczna inteligencja stała się kompetencją horyzontalną – upowszechniającą się analogicznie jak program Excel czy język angielski. Zmiany zachodzą równocześnie w nauce, choćby określeniu autorstwa i współautorstwa artykułów, odkryć czy potwierdzenia plagiatu i oryginalności. Niepokojące jest podawanie stronniczo danych. Jako uczelnia mamy tu strategiczną rolę, dlatego naszą odpowiedzialnością jest przygotowanie absolwentów do funkcjonowania w tak dynamicznie zmieniającym się świecie. Sami, jako badacze, dydaktycy i mentorzy też musimy nadążać za zmianami i nie bać się ich.

Należąc do sieci ECIU, od kilku już lat modyfikujemy efekty uczenia się. Wdrożyliśmy, między innymi, Challenge Based Learning. To metoda pozwalająca studentom stawić czoła konkretnym wyzwaniom pochodzącym z ich otoczenia. To możliwe dzięki praktycznemu zastosowaniu wiedzy przedmiotowej.

Dzięki naszemu udziałowi w programie Wsparcie Uniwersytetów Europejskich, realizujemy w PŁ badania dotyczące rozwoju wspólnych form kształcenia i nadawania kwalifikacji w ramach sojuszu ECIU. Rozszerzamy także możliwość zdobywania mikrokwalifikacji. Zależy nam, aby osoba ucząca się uzyskała konkretne umiejętności, odpowiadające na potrzeby społeczne, osobiste i kulturowe.

Szanowni Państwo,

wspominając wyzwania, w obliczu których stoi dziś środowisko akademickie, nie możemy zapominać o bezpieczeństwie. Politechnika Łódzka rozwija kompetencje badawcze na rzecz obronności, odpowiadając na potrzeby państwa i sojuszy międzynarodowych.

Działania te są prowadzone w sposób odpowiedzialny, interdyscyplinarny i spójny z misją uczelni cywilnej. Co więcej, są także zgodne z „Priorytetowymi kierunkami badań naukowych MON 2021–2035”, strategiami UE i NATO.

Opracowujemy technologie dual-use takie, jak: inteligentne materiały i technologie maskowania, tekstronika i zaawansowane tekstylia ochronne, technologie laserowe i cienkowarstwowe, systemy termowizyjne i sensoryczne, sztuczna inteligencja i zaawansowane technologie informacyjne, technologie odporności infrastrukturalnej.

Od 2022 r. działa Centrum Badawcze Obronności i Bezpieczeństwa, które spaja potencjał wszystkich wydziałów PŁ w obszarze obronności. Nasza jednostka wraz z 5 innymi w cywilnych uczelniach tworzy porozumienie „Jastrząb”. Tym samym wspieramy działania MON, NCBR oraz partnerów zagranicznych. 

Szanowni Państwo,

PŁ jest wiodącym ośrodkiem innowacji, wiedzy i kształcenia. Szczególnie mocno jesteśmy zaangażowani w proces transformacji energetycznej i klimatycznej. Popieramy projekt budowy elektrowni jądrowej w Bełchatowie. Perspektywa zatrudnienia specjalistów w tej dziedzinie pozwoliła nam uruchomić kierunek energetyka jądrowa i odnawialne źródła energii. Eksperci z PŁ przygotowali raport "Industry X.0. Analiza sektora przemysłowego w Łodzi i aglomeracji", zlecony przez Miasto Łódź - Invest in Lodz (Central Poland). Tym samym nasza współpraca z władzami regionu oraz przemysłem rozwija się na nowych polach.

Jednym z ważniejszych działań dla regionu w ostatnich miesiącach jest projekt En‑ActivETICS. Jego celem są badania nad energetyczną aktywacją przegród budynków i technologii fotowoltaicznych zintegrowanych z bryłą budynku. Współtworzymy także Klaster Fala Energii, będący ważnym głosem w dyskusji o bezpieczeństwie energetycznym. Potwierdzeniem efektów naszego społecznego zaangażowania jest wysoka pozycja Politechniki Łódzkiej w THE Impact Rankings, m.in. w obszarze: Celu 8. – Wzrost gospodarczy i godna praca, Celu 17. – Partnerstwa na rzecz celów.

Szanowni Państwo,

z dumą obserwuję zaangażowanie studentów w prace niemal 50 kół naukowych. Ich pasja i energia stanowią fundament działania, a liczne sukcesy – jak choćby te zdobyte w VI edycji programu „Studenckie koła naukowe tworzą innowacje” – potwierdzają ogromny potencjał naszych młodych twórców. Wśród nagrodzonych projektów znalazły się:

  • Opracowanie co najmniej dwóch nowatorskich, mobilnych platform jezdnych. Będą one wyposażone w interaktywne ekrany dotykowe i staną się stanowiskami biurowymi przyszłości. Projekt zespołu UbiCOMP.
  • Budowa prototypu bezzałogowego statku powietrznego wyposażonego w moduł sensoryczny. Będzie on integrował dane pochodzące z trzech różnych źródeł: czujników akustycznych, kamery w podczerwieni oraz kamery światła widzialnego – to plany Studenckiego Koła Naukowego Robotyków.
  • z kolei Studenckie Koło Naukowe Miłośników Motoryzacji rozwinie  jeszcze efektywniejszą wersję pojazdu solarnego nowej generacji - Eagle Three. Młodzi konstruktorzy będą nim rywalizować w międzynarodowych zawodach, promując naszą uczelnię.

                Potencjał osób studiujących w PŁ jest imponujący. Wymienię tu tylko kilka ostatnich inicjatyw. Na Wydziale Biotechnologii i Nauk o Żywności działa nowe Studenckie Koło Naukowe AlgoTech. Rozpoczęło ono prace nad stworzeniem prototypu bioreaktora mikroglonowego do oczyszczania powietrza na terenie kampusu uczelni. 

Natomiast koncepcja młodych architektów zyskała międzynarodowe zainteresowanie. Ich wizja rozwoju całorocznej infrastruktury rowerowej ma szansę zaistnieć w jednym z najbardziej wymagających klimatycznie regionów świata. Mieszkańcy, eksperci i władze kanadyjskiego miasta Yellowknife chcą zainspirować się pomysłem naszych studentów. 

                Jestem dumny także z postawy osób biorących udział w programie E2Top. Słuchając prezentacji ich projektów, mam przekonanie, że kształcimy młodych naukowców, którzy pięknie rozwiną w przyszłości uczelnię. Różnorodność i wysoki poziom badań zainspirowała nas do rozszerzenia programu o uczniów szkół średnich. Począwszy od tego roku, uruchomiliśmy inicjatywę Young Minds Brigth Future, włączając w pierwsze badania naukowe przyszłych kandydatów na studia.

Szanowni Państwo,

„ (…) musimy wykazać twórczą inicjatywę pozwalającą dawać nowe wartości i nieść ze sobą postęp w nauce i technice” – ta myśl prof. Bohdana Stefanowskiego z 1945 roku do dziś definiuje charakter naszej uczelni. 

Przywołałem słowa pierwszego rektora również dlatego, że chcę przedstawić Państwu wyjątkową inicjatywę  wzmacniającą naszą tożsamość akademicką. Myśląc o – wcale nie tak odległej – setnej rocznicy powstania Politechniki Łódzkiej, stworzyliśmy możliwość przekazania darowizny na realizację celów statutowych, wspierających rozwój działalności naukowej, dydaktycznej oraz infrastrukturalnej. Umożliwi ona darczyńcom realny udział w budowaniu przyszłości uczelni. Ta cegiełka będzie szczególna. Przyjmie formę bonów pamiątkowych z wizerunkami wszystkich rektorów Politechniki Łódzkiej, od prof. Stefanowskiego począwszy. Jestem przekonany, że ten sposób włączenia się w rozwój uczelni umocni nasze fundamenty dla kolejnych pokoleń.

Szanowni Państwo,

obchodzone dziś święto Politechniki Łódzkiej jest w istocie naszym wspólnym świętem. Pięknie dziękuję osobom kształcącym się i pracującym w naszej uczelni za codzienne zaangażowanie. Życzę całej społeczności akademickiej satysfakcji z codziennej pracy, prowadzenia badań naukowych i kształcenia.

Czerpmy z inspiracji płynącej zarówno z bogatej tradycji, jak i z dynamicznie rozwijającej się współczesności. Wzmacniajmy wspólnotę, która daje siłę do realizowania kolejnych ambitnych celów.

Drodzy studenci i doktoranci – życzę Wam odwagi i wiary we własne możliwości.

Vivat Academia, Vivant Profesores!